Chính phủ Ấn Độ đang xem xét một loạt biện pháp siết chặt an ninh phần mềm, trong đó đề xuất yêu cầu các hãng smartphone cung cấp mã nguồn cho cơ quan chức năng. Kế hoạch này ngay lập tức vấp phải sự phản đối âm thầm từ nhiều tên tuổi lớn như Samsung và Apple, do lo ngại ảnh hưởng đến bí mật công nghệ và quyền sở hữu trí tuệ.
Theo các tài liệu nội bộ và nguồn tin am hiểu vấn đề, gói đề xuất gồm 83 tiêu chuẩn an ninh, không chỉ yêu cầu chia sẻ mã nguồn mà còn buộc các hãng thông báo trước cho chính phủ về những bản cập nhật phần mềm lớn. Đại diện ngành công nghệ cho rằng đây là bộ yêu cầu chưa từng có tiền lệ trên phạm vi toàn cầu, đồng thời tiềm ẩn nguy cơ làm lộ các chi tiết cốt lõi trong hệ điều hành và phần mềm.
Động thái này nằm trong nỗ lực của Thủ tướng Narendra Modi nhằm tăng cường bảo vệ dữ liệu người dùng, trong bối cảnh gian lận trực tuyến và rò rỉ thông tin cá nhân ngày càng gia tăng tại thị trường smartphone lớn thứ hai thế giới, với khoảng 750 triệu thiết bị đang được sử dụng. Phía Bộ Công nghệ Thông tin Ấn Độ cho biết chính phủ sẵn sàng lắng nghe các ý kiến từ doanh nghiệp, song từ chối bình luận chi tiết khi quá trình tham vấn vẫn đang diễn ra.
Trước đó, yêu cầu từ phía chính phủ Ấn Độ từng khiến các công ty công nghệ khó chịu. Gần đây nhất, nước này đã phải rút lại quy định cài đặt ứng dụng an ninh do nhà nước phát triển sau khi xuất hiện lo ngại về giám sát. Tuy nhiên, ở một số lĩnh vực khác, chính phủ vẫn giữ lập trường cứng rắn, như áp đặt kiểm tra nghiêm ngặt với camera an ninh vì lo ngại rủi ro gián điệp.
Theo Counterpoint Research, Xiaomi và Samsung hiện lần lượt chiếm 19 phần trăm và 15 phần trăm thị phần smartphone tại Ấn Độ, trong khi Apple chỉ nắm khoảng 5 phần trăm. Với các hãng sử dụng Android, đề xuất mới đặc biệt nhạy cảm do liên quan trực tiếp đến quyền truy cập mã nguồn hệ điều hành và phần mềm tùy biến.
Một trong những điểm gây tranh cãi nhất là yêu cầu xem xét và phân tích mã nguồn tại các phòng thí nghiệm được chỉ định ở Ấn Độ. Chính phủ cũng muốn các hãng cho phép gỡ ứng dụng cài sẵn, đồng thời ngăn ứng dụng truy cập camera và micro trong nền nhằm hạn chế nguy cơ bị lạm dụng.
Trong các cuộc họp với đại diện Samsung, Apple, Google và Xiaomi, phía doanh nghiệp đã nêu rõ rằng không quốc gia lớn nào bắt buộc chia sẻ mã nguồn ở mức độ này. Hiệp hội MAIT, đại diện cho các hãng công nghệ tại Ấn Độ, cho rằng việc đánh giá lỗ hổng và rà soát mã nguồn là không khả thi, do liên quan trực tiếp đến bí mật công nghệ và quyền riêng tư. Tổ chức này đã chính thức đề nghị chính phủ loại bỏ yêu cầu chia sẻ mã nguồn.
Ngoài ra, đề xuất còn bao gồm quét mã độc tự động và định kỳ, lưu trữ nhật ký hệ thống trên thiết bị trong ít nhất 12 tháng, cũng như yêu cầu thông báo và chờ kiểm tra trước khi phát hành bản vá bảo mật. Theo MAIT, các biện pháp này không chỉ làm hao pin nghiêm trọng mà còn gây chậm trễ trong việc phát hành cập nhật, đi ngược lại nhu cầu phản ứng nhanh trước các mối đe dọa an ninh.
Cuộc thảo luận giữa chính phủ Ấn Độ và các hãng smartphone dự kiến sẽ tiếp tục trong thời gian tới. Kết quả cuối cùng sẽ có tác động lớn không chỉ với Samsung và Apple, mà còn với cách các thị trường lớn trên thế giới cân bằng giữa an ninh, quyền riêng tư và đổi mới công nghệ.
