Apple được dự báo vượt Samsung về sản lượng lần đầu sau 14 năm, trong bối cảnh thuế quan, cạnh tranh gay gắt và tốc độ đổi mới chậm lại gây sức ép lên “ông lớn” Hàn Quốc
Hoạt động kinh doanh smartphone của Samsung Electronics đang phát đi những tín hiệu cảnh báo rõ rệt. Từng là trụ cột giúp tập đoàn chống chọi trong giai đoạn ngành bán dẫn suy giảm, mảng smartphone nay chịu tác động đồng thời từ xuất khẩu suy yếu, chi phí nguyên vật liệu tăng, sản phẩm thiếu khác biệt so với thế hệ trước và sự cạnh tranh ngày càng quyết liệt từ các hãng Trung Quốc. Trái ngược với bức tranh đó, iPhone 17 của Apple ghi nhận doanh số tích cực tại Trung Quốc, làm dấy lên dự báo rằng Apple có thể vượt Samsung về sản lượng xuất xưởng trong năm nay, điều chưa từng xảy ra trong 14 năm.
Việt Nam ghi nhận xuất khẩu smartphone xuống mức thấp nhất trong nhiều năm
Những khó khăn của Samsung thể hiện rõ tại Việt Nam, trung tâm sản xuất smartphone lớn nhất của hãng. Theo Reuters, xuất khẩu smartphone từ Việt Nam sang Mỹ trong tháng 11 chỉ đạt khoảng 410 triệu USD, mức thấp nhất kể từ tháng 5 năm 2020. Dù smartphone không thuộc diện chịu thuế trực tiếp, kim ngạch xuất khẩu vẫn suy giảm kể từ tháng 8, thời điểm Mỹ áp dụng thuế đối ứng 20 phần trăm với hàng hóa từ Việt Nam.
Reuters cho rằng hiệu suất kém của các nhà xuất khẩu, trong đó có Samsung Electronics, là nguyên nhân chính, đồng thời cho biết Samsung đang điều chỉnh sản lượng và kế hoạch xuất khẩu tại Việt Nam do sức mua yếu đi. Hiện khoảng 60 phần trăm smartphone Samsung bán ra toàn cầu được sản xuất tại Việt Nam, khiến mọi biến động tại đây đều tác động trực tiếp đến mảng kinh doanh di động của hãng.
Chi phí linh kiện leo thang gây áp lực lên lợi nhuận
Song song với xuất khẩu suy giảm, chi phí sản xuất smartphone cũng tăng mạnh. Theo TrendForce, giá DRAM trong quý bốn năm nay dự kiến tăng khoảng 75 phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Do bộ nhớ chiếm khoảng 10–15 phần trăm chi phí sản xuất smartphone, mức tăng này có thể khiến giá thành mỗi thiết bị đội thêm đáng kể.
TrendForce cũng dự báo đà tăng giá bộ nhớ sẽ tiếp diễn trong quý một năm tới. Ngay cả Apple, doanh nghiệp vốn có biên lợi nhuận cao, cũng được cho là sẽ chịu tác động khi chi phí bộ nhớ chiếm tỷ trọng lớn hơn trong giá thành iPhone. Trong báo cáo quý ba, Samsung Electronics cho biết giá bộ xử lý di động tăng khoảng 9 phần trăm, trong khi giá mô đun camera tăng khoảng 3 phần trăm so với mức trung bình năm trước. Một nguồn tin trong ngành nhận định tỷ giá cao và giá linh kiện nhập khẩu leo thang đang tạo sức ép lớn lên lợi nhuận của Samsung.
Đổi mới chậm lại và chu kỳ thay máy kéo dài
Samsung, hãng tập trung mạnh vào phân khúc tầm trung và phổ thông, đang chịu bất lợi rõ rệt hơn so với các đối thủ cao cấp. IDC nhận định các thiết bị Android giá rẻ và tầm trung, vốn nhạy cảm với giá, sẽ chịu tác động nặng nề nhất. Trong top 5 smartphone bán chạy toàn cầu quý ba, 4 vị trí thuộc về các mẫu cao cấp của Apple. Samsung có 5 model lọt top 10, nhưng phần lớn là thiết bị phổ thông.
Tại các thị trường mới nổi, Samsung cũng đang mất dần thị phần vào tay các hãng Trung Quốc. Ở Ấn Độ, hãng đã tụt xuống vị trí thứ ba, xếp sau Vivo và Oppo. Tại Trung Quốc, thị phần iPhone vượt mốc 20 phần trăm trong giai đoạn tháng 10–11, trong khi Samsung vẫn quanh mức rất thấp. Counterpoint Research dự báo Apple đạt thị phần xuất xưởng 19,4 phần trăm trong năm nay, nhỉnh hơn 18,7 phần trăm của Samsung, đánh dấu lần đầu Apple dẫn đầu kể từ năm 2011.
Bên cạnh đó, sự bão hòa của công nghệ smartphone và chu kỳ thay máy kéo dài cũng khiến người dùng ít nâng cấp thiết bị hơn. Samsung đang tìm cách tạo đột phá với AI và điện thoại gập, nhưng hiệu quả vẫn chưa rõ ràng. Huawei đã dẫn đầu thị trường smartphone gập trong nửa đầu năm và thậm chí ra mắt thiết bị gập hai lần trước Samsung. Trong khi đó, nhiều người dùng hiện sử dụng AI từ Google và OpenAI cho các nhu cầu phổ biến như dịch thuật hay tóm tắt tài liệu, khiến các tính năng AI tích hợp sẵn trên smartphone chưa đủ sức trở thành động lực nâng cấp thiết bị mới.
